TENTOONSTELLINGEN / EXHIBITIONS

 

 

2017

Dingen / Objects, Art Chapel, Amsterdam

Bij nader inzien – accenten uit de collectie Cleveringa – Carel Balth, Rob van Koningsbruggen, Leo Vroegindeweij, Parts Project, Den Haag (Cat.)

ARTZUID Internationale  Sculptuurroute Amsterdam / International Sculpture Route Amsterdam, samengesteld door / curated by Rudi Fuchs, instalatie / installation Apollolaan, Amsterdam (Cat.)

 

2016

 

Leo Vroegindeweij, installatie op het Achterhof, landgoed Singraven, Denekamp

Leo Vroegindeweij, Kröller-Müller Museum, Otterlo

Museum Waterland 40 jaar, Museum Waterland, Purmerend


2015

Leo Vroegindeweij toont een installatie in de schuur van Het Hof, Het Hof, Dirksland

Beelden van de binnenstad, Stroom Den Haag in Atrium Den Haag (Cat.)

Groeten aan Finsterwolde, Willem II Fabriek, Den Bosch

Kleinbeeld 2, Museum Waterland, Purmerend


2014

Zoya Tommy Contemporary, Houston, TX, US

Favourite, Recent, Past, Galerie Boetzelaer / Nispen, Amsterdam


2013

Leo Vroegindeweij, De stelling van Vroegindeweij, Rijksmuseum Twenthe, Enschede

Leo Vroegindeweij, Mutatis Mutandis, Zoya Tommy Contemporary, Houston, TX, US

Sieraadmoment Diepenheim, Het Ottenhuis (Kunstvereniging Diepenheim), Diepenheim (Cat.)

Topfloor, samengesteld door / curated by Zsa-Zsa Eyck, Dordtyart, Dordrecht

Leo Vroegindeweij, Mutatis Mutandis, atelierpresentatie / studio presentation Weesp i.c.w. Galerie de Expeditie, Amsterdam


2012

Bettie van Haaster en Leo Vroegindeweij tonen werk, Saffierstraat 248, Amsterdam

(Dis)connecties, een keuze uit de Nederlandse beeldhouwkunst sinds 1950, Witteveen Visual Art Centre, Amsterdam


2011

De energie van de kunstenaar, hedendaagse sculpturen, Centraal Museum, Utrecht

Zwart – Wit, Galerie Rob de Vries, Haarlem


2010

2010

Leo Vroegindeweij, Museum Waterland, Purmerend

Beeldhalwerk, samengesteld door / curated by Ad de Jong en / and Manuel Klappe, Kromhouthal, Amsterdam (Cat.)

6+6 kunstenaars aan zet, Maliebeeld, den Haag


2009

200 jaar Prix de Rome, Kunsthal, Rotterdam

Voorbeeldig, samengesteld door / curated by Ruth Meijer, Galerie Tanya Rumpff, Haarlem

About Sculpture, Galerie Rob de Vries, Haarlem

Een stoet van Beelden – tien Nederlandse beeldhouwers, samengesteld door / curated by  Maarten Bertheux en / and Rudy Fuchs, Kröller-Müller Museum, Otterlo


2008

Rijksmuseum Twenthe, Enschede

08-09, Galerie Rob de Vries, Haarlem


2007

Cumulus, samengesteld door / curated by Marieke Bolhuis, NP40, Amsterdam (Cat.)


2006

www.GIFCreator.me_WIAChj

Leo Vroegindeweij, 76-06, Rijksmuseum Twenthe, Enschede

Anningahof, Zwolle

Chers amis, Hedgehouse, Kasteel Wijlre, Wijlre

Reflectie, Klooster Ter Apel, Ter Apel

Een link met landschap, Stadsmuseum, Woerden

Room with a view, Gemeentemuseum, Den Haag


2005

Leo Vroegindeweij en Robert Zandvliet, Handmade Prints, Amsterdam

Leo Vroegindeweij, Galerie Dick de Bruijn, Amsterdam

Anningahof, Zwolle


2004

Wunderkammer, 1 Hoog, Amsterdam

20 jaar Link, Maliebeeld, Den Haag

Rijksmuseum Twenthe, Enschede


2003

Leo Vroegindeweij, Galerie Dick de Bruijn, Amsterdam (met / with Bert Boogaard)

Genummerd + Gesigneerd, Galerie Dick de Bruijn, Amsterdam

Van Bruegel tot Picasso, Rijksmuseum Twenthe, Enschede

Zomer 2003, Handmade Prints, Amsterdam


2002

Leo Vroegindeweij, MAF / the Living Room, Amsterdam

Small is beautiful, Galerie Singel 74, Amsterdam

Kunstenaar ontdekt, Quartair, Den Haag

Grafisch werk van Handmade Prints, De Nederlandse Bank, Amsterdam

On the waterfront, Stedelijk Museum, Schiedam


2001

Leo Vroegindeweij, Galerie Singel 74, Amsterdam

Wintersalon, Peninsula, Eindhoven

Nieuw Daglicht, MAC/TU, Eindhoven

Hedge House, kasteel Wylré, Wylré


2000

Leo Vroegindeweij, Kunstvereniging, Diepenheim

Marcel Kalksma, Dutch grafics, Chinese European Art Centre, Xiamen, CN

De Voorstelling: Kunst uit Nederland in het Stedelijk Paleis, samengesteld door / curated by H.M. koningin / Queen Beatrix, Stedelijk Museum, Amsterdam (Cat.)


1999

Leo Vroegindeweij, Galerie Singel 74, Amsterdam

Hout- en Linoleumsneden, Handmade Prints, Amsterdam

Uit depot. Ruimtelijk werk in bezit van Art & Project, Rijksmuseum Twenthe, Enschede

Galerie Singel 74, Amsterdam

Marlene Dumas, Hugo Kaagman, Leo Vroegindeweij, Dirk Wiarda, Handmade Prints, Amsterdam

100 beelden, Maliebeeld, Den Haag


1998

Leo Vroegindeweij, Handmade Prints, Amsterdam

Small Sculpture Show, Peninsula, Eindhoven

Guido Geelen, Marc Ruygrok, en Leo Vroegindeweij, Maliebeeld, Den Haag

Galerie Singel 74, Rotterdam


1997

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Slootdorp

Re-make / Re-model, Centrum Beeldende Kunst, Rotterdam (Cat.)

Wishful Tekening, Peninsula, Eindhoven

Asymptoot, Arti et Amicitiae, Amsterdam (Cat.)

Prentkunst, Ziekenfondsraad, Amsterdam


1996

De Kracht van herhaling, Museum De Wieger, Deurne en Museum Jan Cunen, Oss (Cat.)

Art – Science – Art, Shell Research and technology Centre, Amsterdam

Bert Boogaard, Ton van Summeren en Leo Vroegindeweij, Handmade Prints, Amsterdam


1995

Leo Vroegindeweij, Galerie De Expeditie, Amsterdam

Sculpturen uit de collectie van Marlies en Jo Eijck, Bonnefanten Museum, Maastricht (Cat.)

Art & Project, de Amsterdamse jaren, Stedelijk Museum, Amsterdam

Drie Beeldhouwers (met / with Jos Kruit en / and Nicolas Pope), Art & Project, Slootdorp

Tactus, een link met Rodin, samengesteld door / curated by Leo Vroegindeweij, Link Contemporary Art, Den Haag


1994

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Slootdorp

Leo Vroegindeweij, Galerie Ardi Poels, Maastricht

Objets Formés, K.C.B., Bergen (Cat.)

Galerie De Expeditie, Amsterdam

Link Contemporary Art, Den Haag

Het grote gedicht, Grote kerk, Den Haag (Cat.)

L’Heure bleue, Galerie Ardi Poels, Maastricht

Sieraden van Beeldhouwers I, Galerie Louise Smit, Amsterdam


1993

Autodesign in Nederland, Kunsthal, Rotterdam (Cat.)

De aanloop II, Bonnefantenmuseum, Maastricht

Amsterdam, een rijke stad, I.C.A., Amsterdam

Papier perse, Van Reekummuseum, Apeldoorn (Cat.)


1992

Beeldenplein, Kunstrai, Amsterdam

Art & Project / Van Krimpen, Rotterdam

Rijksoogst, Gemeentemuseum, Arnhem

Fodor Longa, Res Brevis, Museum Fodor, Amsterdam

Erik Andriesse en Leo Vroegindeweij, Bellamy 19, Vlissingen


1991

Beeld voor beeld, Ansuya Blom en Leo Vroegindeweij, De Librije, Zwolle

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Slootdorp

Aanraken geboden, Oude kerk, Kortenhoef (Cat.)

The Pleasure of being involved, Kaus Australis, Rotterdam


1990

Leo Vroegindeweij, Galerie In Situ / Ardi Poels, Maastricht

Multiple Choice, galerie Fons Welters, Amsterdam

Picturale, een keuze uit de rijksaankopen 84-89, Noordbrabants museum, Den Bosch (Cat.)

Collectie 1890-1990, Stedelijk Museum ‘de Lakenhal’, Leiden

Beeldhouwerstekeningen, een dwarsdoorsnede, Galerie Schouten en De Vries, Haarlem (Cat.)


1989

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Amsterdam

Leo Vroegindeweij, Galerie De Expeditie, Amsterdam

Hardware, Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam

De Amrobank collectie, een keuze, Stedelijk Museum, Amsterdam (Cat.)


1988

Leo Vroegindeweij, Kasteel Wylré, Wylré (Cat.)

Op het eerste gezicht, de collectie Cleveringa, Noordbrabants museum, Den Bosch (Cat.)

Op het eerste gezicht, de collectie Cleveringa, Stedelijk Museum ‘het Prinsenhof’, Delft (Cat.)

Kunstzaken, Beurs van Berlage, Amsterdam (Cat.)

De kunstcollectie van het Bouwfonds, Stedelijk Museum, Amsterdam (Cat.)


1987

Leo Vroegindeweij, Galerie Plus-Kern, Brussel / Bruxelles, BE

Beelden en Banieren, samengesteld door / curated by Rudi Fuchs, Fort Asperen, Aquoy (Cat.)

Tekenen’87, Centrum Beeldende Kunst, Rotterdam (Cat.)

Tekenen en Grafiek, de Roestbak, Almere (Cat.)


1986

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Amsterdam

Prix de Rome 1985, Museum Fodor, Amsterdam (Cat.)

Voor wie kijken wil, Kasteel Wylré, Wylré (Cat.)

Konfrontatie, Belfort, Aalst, BE (Cat.)

Contour, Stedelijk Museum ‘het Prinsenhof’, Delft (Cat.)


1985

Erik Andriesse en Leo Vroegindeweij, Galerie Albert Waalkens, Finsterwolde

Beelden in de Plancius, Art & Project, depot, Amsterdam

Van Lijn tot Vorm, Cultureel Centrum, Kortrijk, BE

Wat Amsterdam betreft …, Stedelijk Museum, Amsterdam (Cat.)


1984

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Amsterdam

Beelden aan de Linge, Fort Asperen, Aquoy (Cat.)

Budapesti Nemzetközi Kisplasztikai Kiállitás ’84 / 6th International Small Sculpture Exhibition of Budapest ’84 , Múcsarnok/Palace of Exhibition, Budapest, HU (Cat.)


1983

Kijken naar Kunst 2, De Kijkschuur, Aquoi

Veertien kunstenaars uit Nederland, een keuze van Albert Waalkens voor Museum Boijmans Van Beuningen, Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam (Cat.)

Ruimtelijk werk, Gemeentemuseum, Arnhem (Cat.)

2. Triennale Fellbach: Kleinplastik, Schwabenlandhalle, Fellbach, DE (Cat.)


1982

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Amsterdam

Leo Vroegindeweij, Markt 17, Enschede

Amsterdam 60/80, twintig jaar beeldende kunst, Museum Fodor, Amsterdam (Cat.)

Beelden op de berg, Belmonte Arboretum, Wageningen (Cat.)

Zeichnung Heute 2. Internationale Jugendtriennale der Zeichnung, Kunsthalle en Germanisches Nationalmuseum, Nürnberg, DE (Cat)

Zeichnung Heute 2. Internationale Jugendtriennale der Zeichnung Musée Cantonal des Beaux-Arts, Lausanne, CH (Cat.)


1981

Leo Vroegindeweij, Galerie Julius Wijffels, Leeuwarden


1980

Leo Vroegindeweij, Art & Project, Amsterdam

Ateliers’63, een keuze uit het werk van deelnemers 1976-1980, Bonnefantenmuseum, Maastricht (Cat.)

Ateliers’63, een keuze uit het werk van deelnemers 1976-1980, Museum Fodor, Amsterdam (Cat.)

6 Kunstenaars presenteren 3-dimensionale werken, Dansacademie, Arnhem (Cat.)

Aktuelle Kunst aus den Niederlanden, Landespavillon, Stuttgart, DE (Cat.)


1979

Beelden, Museum Fodor, Amsterdam

Vier Beeldhouwers, Galerie De Vries & Roeloff, Rotterdam


1977

September, Art & Project, Amsterdam

 

 

Provincie Flevoland, fontein / fountain, Provinciehuis, Lelystad

2004

2004, Stroom HCBK, beeld voor sokkelproject Peter Struycken in Den Haag

Stroom HCBK, beeld voor sokkelproject / sculpture for Sculpture Gallery Peter Struycken, Den Haag


2000

50instelling4

Verpleeghuis Pniël, beeld in binnentuin / sculpture in patio, Rotterdam


1999

47aopenbaar2a

Amsterdams Fonds voor de Kunst, kunstwerk op diverse locaties / artwork at several locations in Postjesbuurt, Stadsdeel De Baarsjes, Amsterdam


1998

45bedrijf5

Verfindustrie Jac Eijck, beeld bij Sikkens vestiging / sculpture at Sikkens branch, Venlo


1996

35openbaar1

Stichting Kunstwerk Vaassen, kunstwerk op dorpsweide, artwork on village court, Vaassen

36instelling3

Rijksgebouwendienst, beeld bij politiebureau / sculpture at policestation, Castricum


1995

30instelling2

Rijksgebouwendienst, beeld bij Regiopolitie teambureau / sculpture at policestation, Woudrichem

Océ, beeld bij Océ hoofdkantoor / sculpture at Océ headquarters, Venlo

32bedrijf3

Shell, beeld voor / sculpture for Shell Research, Amsterdam


1990

17bedrijf2

Rijksgebouwendienst, fontein / fountain Rivro, Bennekom


1988

12instelling1samenwerken2

Gemeente Amsterdam, fontein / fountain Artis Zoo, Amsterdam i.s.m. / with Ton van Summeren


1987

9sieraden1

Museum Fodor – SMA, Amsterdam , halssieraad / necklace

11bedrijf1

VB Fototechniek, zilveren beeld in vestiging Amsterdam / silver sculpture in office Amsterdam

…en diverse particuliere opdrachten / and several private commissions

CONTACT

 

Leo Vroegindeweij
Saffierstraat 248
1074 GZ Amsterdam
info@leovroegindeweij.nl

 

BIOGRAFIE / BIOGRAPHY

 

1955 Geboren / Born Dirksland, NL
Gevestigd / Based in Amsterdam, NL

 

OPLEIDING / EDUCATION

 

1976-1978

Ateliers’63, Haarlem

 

1973-1976

MO Handvaardigheid, Opleiding Leraren, Amsterdam

 

PRIJZEN, BEURZEN / AWARDS, GRANTS

 

1985

Prix de Rome

 

1977

Buys van Hultenprijs / Buys van Hulten Price

 

2015

Mondriaan Fonds Werkbijdrage Bewezen Talent / Mondriaan Fund Stipendium Established Artists

 

1989 – 2010

Basisstipendia Fonds BKVB / Basic stipends BKVB Fund

 

KUNSTONDERWIJS / ART EDUCATION

 

2006-2010

Studieleider Beeldende Kunst en Vormgeving / Director of Fine Arts and Design, Academie voor Beeldende Vorming, Hogeschool voor de Kunsten / Amsterdam University of the Arts, Amsterdam

 

2005-2016

Docent / Lecturer, Academie voor Beeldende Vorming, Hogeschool voor de Kunsten / Amsterdam University of the Arts, Amsterdam

 

1999-2006

Docent / Lecturer, Willem de Kooning Academie, Hogeschool Rotterdam / Willem de Kooning Academy, Rotterdam University, Rotterdam

 

1996-1997

Docent / Lecturer, Koninklijke Academie voor Beeldende Kunsten Den Haag/ Royal Academy of Art, The Hague

 

1993-1996

Docent / Lecturer, Academie voor Beeldende Vorming, Hogeschool voor de Kunsten / Amsterdam University of the Arts, Amsterdam

 

1982-1987

Docent / Lecturer, Rotterdamse Academie voor Beeldende Kunsten, Rotterdam

 

Sinds /since 1984

Div. gastlessen / guest lectures: ArtEZ hogeschool voor de kunsten / ArtEZ University, Arnhem, Enschede, Kampen; Hanzehogeschool / Hanze University, Groningen; Vrije Academie Psychopolis, den Haag; Jan van Eyck Academie, Maastricht; De Ateliers, Amsterdam; Rijksacademie, Amsterdam

 

MEDIA & BIBLIOGRAFIE / MEDIA & BIBLIOGRAPHY

 

2017

Leo Vroegindeweij, Jako kipper & carrara marmer – Jako tipper trailer & carrara marble, Amsterdam, 2017 https://vimeo.com/234218655

 

2016

Leo Vroegindeweij, JCB dumpers & water – JCB dumptrucks & water, Denekamp 2016  https://vimeo.com/170027399

 

2015

Leo Vroegindeweij Merlo verreikers & zout – Merlo telehandlers & salt, Dirksland 2015  https://vimeo.com/136817731

 

2013

Videoportret bij tentoonstelling / at exibition De Stelling van Vroegindeweij, Rijksmuseum Twenthe, Enschede, Cafe Noir film & web, Zwolle

 

2006

DVD 5 korte films door / 5 short films by Ansuya Blom, Rik Klein Gotink, Ditteke Mensink, Co Vleeshouwer, Leo Vroegindeweij naar aanleiding van werk van / on works by Leo Vroegindeweij, uitgave / edition Leo Vroegindeweij, Amsterdam / Rijksmuseum Twenthe, Enschede

 

2000

Leo Vroegindeweij 77-99, bij tentoonstelling / at exhibition Leo Vroegindeweij 77-99, Kunstvereniging Diepenheim, uitgave / edition Leo Vroegindeweij, Amsterdam

catalogus-77-99

 

1989

Leo Vroegindeweij, bulletin 154, uitgave / edition Art & Project, Amsterdam

 

1988

Leo Vroegindeweij, bulletin 150, uitgave / edition Art & Project, Amsterdam

Leo Vroegindeweij, catalogus tentoonstelling / exhibition catalogue Kasteel Wylré, uitgave / edition Verfindustrie Jack Eijck bv, Heerlen

 

1980

Leo Vroegindeweij, zonder titel / untitled, 1978, uitgave / edition Art & Project, Amsterdam

+ Catalogi uitgegeven bij groepstentoonstellingen: zie (Cat.) bij  TENTOONSTELLINGEN /

+ Catalogues edited at groupshows: see (Cat:) at  EXHIBITIONS

 

 

TEKSTEN / TEXTS

 

Leo Vroegindeweij, Artist talk Mutatis Mutandis at Zoya Tommy Contemporary, Houston TX, 2013

Read more...

I want to start with a short statement and I hope after that we can go in a dialogue about the show. It is translated from Dutch and I hope you don’t mind me reading it to you.

As a sculpor I am rooted in a modernist tradition with conceptual basis. Thirty years ago I stated: ‘’I dont make sculptures, I only make decisions.” This still could work as a motto for my approach to making things.

As a sculptor I am interested in elements that played an important role in de development of the art of sculpture, like material qualities, measures and how they relate to eachother, but also the relation between original, mold and casting, or original and copy, or between module and modular structure and the way a sculpture stands in space, or the relation between a sculpture and its sockle.

As a sculptor I am facinated by the behavior of the sculpture, based on these elements. Materials, semifabricates and products introduce aspects from their original context. Combined in a piece they will also relate to eachother, and this in the context of the spatial and temporary enviroment, and the conditions of the beholder. Experiencing the pieces is therefore conditioned by a network of changing interactions.

As a sculptor I am only the middle man: delivering part of the elements in this network, I take responsability for combining de elements in the piece. Formal arguments as geometry or other arguments that I might have will only be a layer in the expierience. The origin of the elements from different worlds and their many possible associations are equaly important. This strategy for the conception of my work gives a new context to the combined elements as part of the network of conditions.

As a beholder we are related tot this network in defining the expirience of the work. We depend on time, space, context and on our own background when we approach the art. We can react to the information it offers us. Within the network of conditions for the expirience, the validity of different layers of possible meaning can be adressed as a continuing proces. My art does not communicate meaning but behaves. Expieriencing this behavior is in the encounter of the beholder in dialogue with the piece, in which both are unequal but of equal value. The potention of this dialogue is always present, also outside the moments of encounter.

Mutatis Mutandis means changed what had to be changed.

This show was born from the invitation Zoya did a year ago in Amsterdam. I planned to build a show with pieces that would be made in Houston from local materials from the US as much as possible and all related in some way to pieces I did in Amsterdam.

This show seems to be about time as well.

The prints relate to time as they reflect the proces of their making;

The construction machines and trucks are tools, to be used.

The igneous rocks reflect an ancient geological event,

The marble rocks reflect a long proces of marine sedimentation.

Finally the hourglasses measure time.

Hide

 

Leo Vroegindeweij, introductie Mutatis Mutandis bij Zoya Tommy Contemporary, Houston TX, 2013

Lees meer...

Als beeldhouwer ben ik geworteld in een modernistische traditie met conceptuele uitgangspunten: ‘’Ik maak geen beelden. Ik neem alleen beslissingen. (De vorm heeft het beeld aan zichzelf te danken.’)’ Deze uitspraak van bijna dertig jaar geleden geeft een houding aan die in essentie onveranderd is, al zou ik het nu anders formuleren.

Als beeldhouwer ben ik geïnteresseerd in begrippen die in de ontwikkeling van de beeldhouwkunst een belangrijke rol hebben opgeëist, zoals materiaaleigenschappen, afmetingen en hun onderlinge verhoudingen, maar ook de verhouding tussen origineel, mal en afgietsel ofwel de verhouding tussen module en modulaire structuur, en de manier waarop een beeld in de ruimte staat ofwel de verhouding tussen beeld en sokkel.

Als beeldhouwer ben ik gefascineerd door het gedrag dat het beeld op grond hiervan vertoont.

Materialen, halffabrikaten en producten brengen hun oorspronkelijke context met zich mee. Gecombineerd in het werk gaan ze een betekenisvolle relatie aan die verder wordt ingevuld door de context van de ruimtelijke en tijdelijke omgeving en de omstandigheden van de beschouwer. De beleving van het werk wordt dus bepaald door een netwerk van interacties onder wisselende omstandigheden.

Als beeldhouwer ben ik slechts leverancier van een deel van de elementen in dit netwerk. In elk geval komen onder mijn verantwoordelijkheid de elementen samen waaruit het beeld is opgebouwd. Zo kan een hijsketting een relatie aangaan met een wolk van pingpongballen, op grond van de geometrische verwantschap die de rangschikking van de schakels deelt met de bolstapeling van de ballen. In de beleving van het beeld is dit niet meer dan een laag. De herkomst van de onderdelen uit verschillende werelden en de mogelijke associaties die de combinatie oproept zijn minstens zo belangrijk.

Deze strategie voor het ontstaan van het werk biedt de elementen waaruit het werk is opgebouwd een nieuwe context. Binnen het netwerk van condities die de beleving van het werk bepalen wordt de geldigheid van de mogelijke betekenislagen aan de orde gesteld.

Als beschouwer zijn we op een andere manier betrokken in het netwerk dat uiteindelijk de beleving van het werk bepaalt. We zijn afhankelijk van tijd, ruimte, context en onze eigen achtergrond waarmee we het werk benaderen. Het werk biedt ons een complex geheel aan informatie waarop wij reageren. Mijn werk communiceert daarbij geen betekenis maar het vertoont gedrag. De ervaring van dit gedrag vindt plaats tijdens een ontmoeting waarbij werk en beschouwer gelijkwaardig maar ongelijksoortig zijn. Buiten de momenten van deze ontmoeting is zij in potentie zowel bij het werk als bij de beschouwer aanwezig.

Verberg

 

Ton van Summeren, “De afgepaste ruimte”, tekst uit de catalogus “Leo Vroegindeweij 77-99ONLY IN DUTCH

Lees meer...

De afgepaste ruimte

Als naar een maquette schaal 1:1 is, zo kijk ik graag naar het werk van Vroegindeweij. Voor mij is de kennismaking met zijn werk begonnen met een tekening. Een tekening op een prop papier die in zijn broekzak zat. Als door een timmerman met een grof potlood en een winkelhaak was er op de prop een raster uitgezet en eenmaal ontvouwd leek de tekening op een voorbeeld, een model van zijn artistieke toekomst. Streepjes en kruispunten op beide zijden van het papier in alle mogelijke richtingen. Een schijnbare chaos met een duidelijk voelbare structuur. Een streng gedisciplineerde vrijheid. Het beeld was verwarrend en prachtig, ik heb de tekening gekregen en heb ‘m nog steeds hoog.

Zolang ik Leo ken is zijn aanwezigheid omgeven door water. Ikzelf heb iets met bergen, hij met water. Geboren op een eiland omgeven door de Maasdelta ontmoette ik hem voor het eerst in Haarlem waar wij samen studeerden aan een singel. Toen en nog steeds woont hij in zijn huis met uitzicht op de Amstel. Zijn drie ateliers tot nu toe lagen respectieflijk aan een rivier, een gracht en een kanaal, zijn tuinhuis ligt aan een sloot. We brachten een werktijd door op een eiland in de Loire, de familievakanties zijn op Terschelling en op dit moment wordt een reis naar IJsland voorbereid. Het kan geen toeval zijn. Natuurlijk zien we deze voorliefde voor water terug in zijn werk.

Wanneer de Afrikaanse olifantenstier, die solitair is, in de paringstijd op zoek gaat naar de kudde vrouwtjes begint ie met het inspecteren van de kruispunten in zijn woongebied. Als de daar aanwezige uitwerpselen nog vers zijn, dan is hij de kudde op het spoor, is de mest koud en oud, dan moet er verder gezocht worden. Maar waarom altijd grote hoeveelheden stront op die kruispunten? De olifant is vegetarier en heeft geen natuurlijke vijanden. Dat lijkt een garantie voor een zorgeloos bestaan maar wanneer de kudde op een splitsing van wegen komt breekt een totale paniek uit; gaan we links of gaan we rechts? Voor de olifant is dit een groot moment in het leven en pas als de darmen geleegd zijn wordt er besloten waarheen verder te gaan.

In een van zijn eerste interviews zegt Vroegindeweij al: …Ik neem alleen beslissingen, de vorm heeft het beeld aan zichzelf te danken… Deze houding is overeenkomstig met de wil van water, dat zich niet door handen laat vormen maar zich gedraagt volgens principes, grondbeginselen. Waar de weg van water door natuurwetten wordt bepaald, stippelt Vroegindeweij het door zijn beelden te volgen pad uit volgens modellen. Als materiaal is water ongrijpbaar en voor de beeldhouwer praktisch onbruikbaar, maar in woord en beeld zijn de associaties met (gestolde) vloeistof overal in zijn werk aannwezig: rubber, lood, cement, was, glas en golfplaten. Zoals boeien op zee de waterweg markeren vinden we in zijn werk kogels die het centrum aangeven van de denkbeeldig aanwezige geometrische figuren: de cirkel, ovaal, parabool en hyperbool. De kegelsneden waarmee we de morfologie van de vloeiende beweging kunnen begrijpen. Stoepbanden, rioolpijpen en andere elementen uit de wegenbouw als fragmenten van genoemde figuren worden geschakeld volgens consequente modellen waaruit zich een onvoorspelbaar beeld ontwikkelt. Er wordt een spel gespeeld. Een stratenmaker op zee.

De wiskunde is ooit begonnen als spel, vergelijkbaar met schaken, zonder praktisch nut, alleen voor het plezier beoefend. De vrije wiskunde speelt nog steeds, maar de toepassing van haar bevindingen hebben ons inmiddels wel in staat gesteld om bijvoorbeeld mensen naar de maan te laten reizen en, nog indrukwekkender, weer terug. Het spelen met getallen wordt vaak gemakkelijk verward met het betrekkelijk saaie rekenen maar de mens heeft fantastische avonturen beleefd met op dit spel gebaseerde ondernemingen. Rekenen, zo las ik ergens, verhoudt zich tot de wiskunde als een naaimachine tot een baljurk. Getallen zijn voor Vroegindeweij, met altijd een rekenmachientje in de buurt, materiaal en gereedschap tegelijk. Als water volgen zijn berekeningen en materiaal de kortste weg. Een economie van standaardmaten waarvan de eigenschappen beeldbepalend zijn.

Ik ben ooit eens in de kroeg een weddenschap aangegaan over de diameter van een dubbeltje. Verloren! Ik had niet in de gaten dat de uitdagende partij het antwoord op de vraag allang wist. Dat hij een liniaaltje bij zich had om zijn gelijk te bewijzen had me achterdochtig moeten maken. Ik heb later vaker geprobeert mijn verlies van toen goed te maken, meestal met succes maar bij Leo lukte dat niet. Ook altijd een meetlint in de buurt, wat natuurlijk niet gebruikt mocht worden, gokte ook hij in eerste instantie de diameter van het dubbeltje op plus minus een centimeter, zoals bijna iedereen doet. Maar eenmaal het dubbeltje in de hand genomen en plat op de duim gelegd was zijn stellige oplossing; anderhalve centimeter (15 mm.), wat het juiste antwoord is. Leo kent alle maten van zijn lichaam uit het hoofd. Zowel de lengte van zijn armen, benen, handen en voeten, de afstand van zijn pas als de spanwijdten tussen handen en vingers. De breedte van zijn duim is drie centimeter en het dubbeltje kwam precies tot de helft. Vandaar. Met Leo door een ruimte lopen levert onmiddellijk een uitslag van die ruimte op met de maten erbij. Het lijkt een manie maar zo gek is het niet. De een kijkt eerst naar de kleur, ikzelf zie eerst het uitzicht en hij begint met de maat te nemen, wel mooi de enige onveranderlijke van al deze gegevens. -Meten is weten- en in de taal van de beeldhouwer is dit weten betasten geworden.

Begin jaren zeventig zat ik op de beeldhouwafdeling van een academie. We moesten gipsen afgietsels kopieeren. Ik vond dat niet leuk, het waren de jaren om niet leuk te vinden wat je moest doen. Het was trouwens ook niet leuk. Maar zo heb ik wel een aantal beelden echt leren kennen, ze bekeken en betast. De verborgen beweging in een goed beeld is direkt voelbaar maar het vaak wiskundige grondplan ervan kan lang verborgen blijven. Zoals in een van de leukste televisie stukjes ooit. Een of ander -verborgencamera- programma. Een jongeman, student, komt met de fiets aan bij een winkel, zet zijn (heren)fiets tegen een lantaarnpaal en gaat naar binnen. Het volgende moment zien wij, die jongen natuurlijk niet, die is binnen, een hoogwerker in beeld die onmiddelijk op de fiets afgaat, deze oppakt, over de lichtmast tilt en weer laat zakken met de ijzeren paal in de onverbreekbare driehoek tussen stuur, trapas en zadel van de fiets. Het volgende moment komt onze held weer naar buiten met volle boodschappentas en wil zijn fiets pakken wat niet zal gaan. Dan komt het; de camera zoomt in op zijn gezicht en je ziet hem denken: …dat kan niet… Een drama, hij begrijpt het niet. Hij probeert een keer de fiets los te rukken maar stopt daar dan mee. Hij begrijpt wel dat dat geen zin heeft maar niet hoe het kan. Het kijken wat denken is geworden, duurt een minuut en is onbeschrijflijk. We zien dat het denken hem pijn doet. Hij wendt een paar keer langzaam zijn hoofd af om het dan snel weer terug te draaien alsof hij de situatie wil -betrappen-. Uiteindelijk geeft hij het op en verdwijnt met zijn boodschappen om de hoek van de straat. Heeft ie zich er bij neergelegd? Niet echt, na een paar minuten komt-ie weer terug; alleen om te kijken.

Ton van Summeren

tekst uit de catalogus
“Leo Vroegindeweij 77-99”

Verberg

 

Brigitte van der Sande, “Leo Vroegindeweij”, tekst uit de tentoonstellingscatalogus “Leo Vroegindeweij”, Kasteel Wylré,
Wylré, 1988 O
NLY IN DUTCH

Lees meer...

De beelden van Leo Vroegindeweij laten zich moeilijk benoemen: ze zijn figuratief noch abstract, klassiek noch modern. Wie houvast zoekt in kunsthistorische classificaties komt bedrogen uit en zal een andere strategie moeten vinden om bij het beeld binnen te komen, namelijk die van mens tot ding, met alle respect voor de andere wereld waar het beeld deel van uit maakt, waar eigen wetten en een eigen taal heersen. Wat in eerste instantie telt is de fysieke aanwezigheid van het beeld, dat zowel zelfstandig als kwetsbaar is. Twee eigenschappen die Vroegindeweij voorwaarde vindt voor het bestaan van een beeld.

Vroegindeweij kiest voor een dialoog in de taal van het beeld. Hij bepaalt het materiaal -lood, koper, aluminium, cement en beton- en de vormen- geometrisch, of een afgeleide geometrische vorm. Hij snijdt het materiaal of giet het af van een mal, boetseert, vouwt, vervormt en stapelt het. Het materiaal reageert op de druk van zijn vingers, geeft weerstand, geeft zijn eigen grenzen aan. Het beeld eist zijn eigen bestaan op. Op het moment dat de belangen van de kunstenaar plaats maken voor het belang van het beeld heeft het zijn eigen zelfstandigheid bevochten en staat het alleen en kwetsbaar.

Vroegindeweij’s loden beelden, waarvan er hier een getoond wordt, kenmerken zich door ronde, sensuele oppervlakken en scherpe, grillige randen. De afzonderlijke delen van een loden beeld komen uit hetzelfde grondplan, ze zijn complementair, als een Yin en Yang teken. Vroegindeweij boetseert en vervormt de eenvoudige loden vormen tot complexe beelden die het licht zacht weerkaatsen. Sinds 1985 giet Vroegindeweij vormen af van cement of beton, die hij eerst met andere materialen als lood, koper of aluminium combineert tot een beeld. Het afgieten van een vorm is een afstandelijke handeling, de kunstenaar bepaalt door middel van een negatieve vorm – de mal – het positief. Het uiteindelijke beeld verwijst in zijn geheel of in delen nog naar de negatieve vorm, maar deze is ontdaan van zijn oorspronkelijke maat en functie.

Drie beelden op deze tentoonstelling zijn opgebouwd uit gegoten vormen van aluminiumcement en geboetseerde en gekreukte vormen van lood en aluminium. Deze laatste vormen versterken of onderbreken de beweging die door de gegeten vormen wordt aangegeven. Een beeld, een S-vormig ‘muurtje’ dat van een kant bekropen wordt door twee beweeglijke loden vormen, wordt sterk geritmeerd door de V-vormige begrenzingen van de zes aaneen geschakelde cementen elementen. De twee andere beelden bereiken een fragiel evenwicht doordat de verkreukelde aluminium vormen, met dikke klodders epoxyhars zichtbaar vastgezet, een tegengestelde beweging maken aan die van de cementen vormen.

De vier tekeningen van witte latex op zwart papier uit 1987 hebben eenzelfde principe als het afgieten. Wat bij een beeld de mal is, is in de tekening het zwart. De ruimtes tussen de negatieve vormen worden opgevuld met brede witte vlakken. Deze vreten zich een weg in het zwart, dat op zijn beurt zich in het wit dringt. Voor- en achtergrond wisselen elkaar hierdoor af. Vroegindeweij maakt zijn tekeningen op de grond, hij benadert het vlak vanaf de vier randen. Het resultaat is dat de tekeningen geen gefixeerd oogpunt hebben; de blik van de toeschouwer moet de tekening van alle kanten benaderen, op eenzelfde manier als zijn voeten dat doen bij een beeld.

Het zilveren beeld, een open structuur van stevig aan elkaar bevestigde repen zilver waarop twaalf granailles als gestolde druppels in de palm van een enorme hand liggen, kan worden opgevat als het kwadraat van de loden beelden. Zilver is kostbaar en het heeft iets decadents om een beeld van puur zilver te maken. Doordat Vroegindeweij het opvat als een ‘gegeven’ materiaal, breekt hij door de culturele betekenis van het zilver hoen en komt hij uit bij de fysieke eigenschappen ervan. Deze zijn in hun vervormbaarheid te vergelijken met die van lood, maar daar waar lood de neiging heeft uit te zakken, blijft het zilver staan. Dit heeft het gemeen met materialen als aluminium en koper, zonder echter de scherpheid van de vouwen te bezitten die elke handeling in aluminium en koper onherroepelijk maakt.

Drie recente beelden van Vroegindeweij vallen op door de soberheid van het materiaal en het ontbreken van een grillige loden of aluminium vorm. De beelden hebben een mysterieuze verschijning. Het is alsof ze uit de ruimte op de aarde zijn terecht gekomen als brokstukken van een andere wereld. Alle drie zijn afgegoten van een niet meer te definiëren mal en allemaal hebben ze een gat, dat het licht naar zich toe zuigt in plaats van het te reflecteren zoals bij eerdere beelden.

Een beeld bestaat uit twee helften van een bolvorm, die ten opzichte van elkaar een slag zijn gedraaid. Hierdoor is een deel van de binnenzijde van het beeld te zien, dat getrapt is als een arena. De buitenzijde van het beeld is korrelig en brokkelig dank zij de steentjes die door het cement zijn gemengd. Een ander beeld met een badkuipachtige vorm heeft diepe geulen midden in het oppervlak die uitkomen op een centraal gat. De geulen doen denken aan een schema van een motor of aan een plattegrond van een Romeinse stad. Aan weerszijden van de geulen heeft Vroegindeweij een laagje bijenwas aangebracht, waardoor in het massieve beeld een moment van kwetsbaarheid terugkomt. Het derde beeld bestaat uit twee cementen vormen die van verschillende mallen gegoten zijn. Het bovenste bolvormige deel dat naar het midden toe uitmondt in een diep gat, staat, gescheiden door drie koperen wiggen, op een vorm met een gegolfd oppervlak. Drie andere wiggen onder de cementen vormen ’tillen’ het beeld van de vloer. De gaten, geulen en golven geven de beelden een ritueel karakter, het is alsof ze een functie hebben die ons vooralsnog onbekend is.

Hoewel deze beelden deels nog geboetseerd zijn – de niet door de mal bepaalde delen heeft Vroegindeweij met de hand gevormd – is de afstand tussen de kunstenaar en zijn materiaal groter geworden dan bij eerdere beelden. Ook in de tekeningen is deze afstand te zien. Zijn Vroegindeweij’s tekeningen voor 1987 nog vanuit de hand getekend, de hier getoonde tekeningen maakte hij met sjablonen.
Vroegindeweij’s meest recente beeld is misschien ook het meest afstandelijke, het toont nergens de persoonlijke vingerafdruk van de kunstenaar. Het ziet er eenvoudig uit: een stapeling van vier gebogen betonnen vormen waarop aan de uiteinden twee koperen wiggen in een hoek van 90° geplaatst zijn. De cementen vormen lopen naar onderen taps toe en zijn ten opzichte van elkaar iets verschoven, waardoor er aan beide zijden een trapvorm ontstaat. Wanneer men het beeld van een afstand bekijkt, komt het over als een statisch object. Zodra men het beeld echter benadert en er omheen loopt, komt het in beweging. De beweging heeft verschillende richtingen; aan de binnenzijde trekt het beeld de beweging naar zich toe en lijkt daardoor over te hellen; aan de buitenzijde vliegt de beweging van het beeld af. De wiggen versterken en benadrukken beide bewegingen.

Walter Benjamin schreef in 1936 over de aura van een kunstwerk, die hij omschrijft als ‘eenmalige verschijning van een verte, hoe nabij zij ook is’. Het ‘hier en nu’ van het kunstwerk, ‘zijn eenmalig bestaan op de plaats waar het zich bevindt’, werd bedreigd door de opkomst van reproduktietechnieken als fotografie en film, die geen origineel bezitten. Anno 1988 is het verlies van de aura actueler dan ooit. Niet alleen door de eenvormige presentatie van verschillende soorten informatie op bijvoorbeeld de televisie, maar vooral ook in de kunst zelf. Begrippen als originaliteit en eenmaligheid zijn door de dadaïsten en later door de Pop en Minimal Art flink op de tocht gezet. Wil de kunst niet ondergaan in de vloedgolf van opeenvolgende beelden, zal zij het verval van de aura aan de orde moeten stellen. Vroegindeweij’s meest recente beeld is een laatste poging de aura te verdedigen. Door alleen nog maar naar haar te verwijzen in een mal, in een negatieve vorm, kan ze misschien gered worden.

Brigitte van der Sande

tekst uit de tentoonstellingscatalogus
“Leo Vroegindeweij”
Kasteel
Wylré, Wylré
25 september t/m 9 oktober 1988

Verberg

 

 

 

 

WEBSITE

 

Website: Avocado Media

Teksten / Texts: Brigitte van der Sande, Ton van Summeren; Leo Vroegindeweij

Fotografie / Photography: Akko Dekkers; Rik Klein Gotink; Thijs Quispel; Gert Jan van Rooij; Sohmedia / Gerrit Beld; Leo Vroegindeweij

Dank aan / Thanks to:   Logo-downloads-NL-web-zwart Mondriaan Fonds; Akko Dekkers; Vasilis van GemertRik Klein Gotink; Ruth Meijer; Thijs QuispelGert Jan van Rooij; Brigitte van der Sande; Rianne van Schijndel; Gerrit BeldTon van Summeren; Frouke ten Velden; Basja Versteegh; Hanneke Vroegindeweij http://amsterdamodyssey.com;

http://www.leovroegindeweij.nl Copyright © Leo Vroegindeweij